FREE - WEB ONLY - ΑΡΘΡΑ - ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ

Επικίνδυνες θηλές

| 26/7/2016

Το σοκ που προκαλεί σε πολλούς η εικόνα ενός δημόσιου θηλασμού δεν έχει να κάνει με τη σχέση μητέρας-βρέφους αλλά με την ορατοποίηση και προβληματοποίηση της σχέσης δημόσιου και ιδιωτικού και της θέσης του γυναικείου σώματος σ' αυτή.


Στη σειρά πορνογραφικών ταινιών Taboo Handjobs, όπου σε παραλλαγές επιτελούνται σκηνές δια χειρός, σεξουαλικής ικανοποίησης του σεξουαλικού παρτενέρ με «ανορθόδοξους» τρόπους, ένα από τα επεισόδια, με πρωταγωνίστρια της προσφάτως τότε τεκούσα Sadie Holmes, επιγραφόταν “You Milk Me Then I Milk You, Daddy”. Το σενάριο συνίστατο στο ότι ένα νέο ζευγάρι που έχει γεννήσει πρόσφατα εκμεταλλεύεται την περίοδο του θηλασμού για να εμπλουτίσει τη σεξουαλική του δραστηριότητα. Ο πατέρας βοηθάει τη μητέρα με το θήλαστρο, κι αυτή τον ικανοποιεί σεξουαλικά χρησιμοποιώντας το μητρικό γάλα που μόλις έχει θηλασθεί ως λιπαντικό.

Ο χαρακτήρας ταμπού της σκηνής επενδύει στη φαντασιωτική δύναμη της επιτέλεσης ανίερων πράξεων, υπό το πρίσμα της κοινής λογικής. Στον βαθμό που οι περισσότερες σκηνές της σειράς επενδύουν σε φαντασιώσεις αιμομειξίας, η χρήση ακόμα και του μητρικού γάλακτος, ενός αντικειμένου η χρήση του οποίου βρίσκεται στον αντίποδα του σεξουαλικού ερεθισμού, εκτείνει στα όριά της την προβληματική της χρήσης των οικογενειακών δεσμών ως διαστροφικών καταστάσεων.

Βέβαια, θα μπορούσε κανείς να αντιτάξει ότι ο χαρακτήρας των σκηνών, πέρα από ένα σημείο πρόκλησης και αντικειμενικής έκπληξης δεν αποδομεί εντέλει αλλά εδραιώνει περαιτέρω τις καθιερωμένες οικογενειακές σχέσεις, προσθέτοντας στα κυρίαρχα ιδεολογικά και φαντασιωτικά ερείσματα. Σε κάθε περίπτωση πάντως δεν θα πρέπει να υποτιμούμε την έστω και μικρή προβληματοποίηση της σχέσης του θηλασμού και του μητρικού γάλακτος με μια απλώς αναπαραγωγική λειτουργία στον κοινωνικό καταμερισμό της εργασίας, προβληματοποίηση που επερωτά την βιοπολιτική αποστολή του γυναικείου στήθους και γάλακτος να τρέφει απλώς τον νεό πληθυσμό.

Ανακάλεσα την σκηνή της Sadie Holmes μετά από τον σχετικό σάλο που προκάλεσε στα σόσιαλ μήντια η εικόνα της βουλεύτριας του Κομμουνιστικού Κόμματος της Βραζιλίας που θηλάζει τη στιγμή που βρίσκεται στο βήμα. Το σοκ των επικριτών εδώ προκληθηκε, υποτίθεται, από το γεγονός πως ο θηλασμός αποτελεί έναν ιδιαίτερο τρόπο επικοινωνίας της μητέρας και του βρέφους, που εδώ πρώτον διαταράσσεται από το περιβάλλον και δεύτερον χρησιμοποιείται για χρησιμοθηρικούς λόγους (την προβολή της βουλεύτριας). Προτάχθηκε επίσης η πολιτική θέση της βουλεύτριας, στη λογική ότι μόνο οι αριστεροί προκαλούν έτσι. Οι υποστηριχτές της βουλεύτριας έσπευσαν να απαντήσουν ανακαλώντας φωτογραφίες διασήμων που θηλάζουν σε παρόμοιες συνθήκες δημόσια.

mp-breastfeeding

Το πραγματικό διακύβευμα εδώ είναι η διασάλευση της ριζωμένης και κανονιστικής διάκρισης δημόσιου και ιδιωτικού χώρου. Η διάκριση της πόλεως από τον οίκο, που θεμελιώνει την νεωτερικότητα και αναδεικνύει την πρώτη ως κανονιστικά επικαθοριστική του δεύτερου. Κοινώς, η πολιτική ζωή είναι αυτή που θεμελιώνει την ελευθερία των ιδιωτικών επιλογών, αυτές όμως οφείλουν να τελούνται εν κρυπτώ κατά τρόπο που να μην απειλεί τις κοινωνικές ιεραρχίες. Με τον ίδιο τρόπο που δεν με νοιάζει τι κανουν οι γκαίη, αρκεί να το κάνουν στο κρεβάτι τους, δεν με ενοχλεί ο θηλασμός (ίσα ίσα τον απαιτώ ως φυσικό γεγονός) αρκεί να τελείται στο σπίτι.

Η έξοδος της θηλάζουσας από τον οίκο, η επαναφορά της δηλαδή στην πόλη ως ταυτόχρονα εργαζόμενης, πολίτη και μητέρας με τρόπο ορατό, προκαλεί έτσι σοκ επειδή διαταράσσει τον καταμερισμό της ισχύος και την κατανομή της νομιμότητας των σωμάτων. Το γυναικείο στήθος, ταυτόχρονα απειλή ως σεξουαλικό αντικείμενο αλλά και ως λειτουργικό μέλος, προβάλλει εδώ ως το σημείο όπου σκάει κυριολεκτικά μπροστά μας όλη η μη φυσικότητα της δόμησης του κοινωνικού.

Πού και να βλέπαμε δημόσια την Sadie Holmes να λιπαίνει με το μητρικό της γάλα το πέος του συντρόφου της…


ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ

Χρήστος Νάτσης


Ο Χρήστος Νάτσης είναι υποψήφιος διδάκτορας στο τμήμα Κοινωνιολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου. Στο UNFO...